Zapis bibliograficzny
Adres bibliograficzny to uporządkowany zapis pozwalający precyzyjnie określić pozycję wydawniczą itp. źródła informacji (niekoniecznie drukowane), które chcemy uwzględnić w naszej bibliografii, bądź do których odsyłamy w przypisach (np. w referacie czy innej pracy pisemnej). Struktura adresu bibliograficznego zależy od rodzaju pozycji, na którą chcemy wskazać. Częstym i najprostszym przypadkiem będzie wydawnictwo książkowe, np.:
J. Ziomek, Literatura Odrodzenia, Warszawa 1987
Tego typu adres zawiera: imię (zwykle w formie skrótu) i nazwisko autora, tytuł publikacji, miejsce i rok wydania (informacje te znajdziemy na początkowych bądź końcowych stronach wydawnictwa, przy czym nie należy mylić informacji dotyczących praw autorskich też zawierających datę roczną z informacjami na temat miejsca i czasu druku). Poszczególne pola adresu oddzielamy od siebie przecinkami. Jeżeli chcemy zaznaczyć, że zaznajomiliśmy się tylko z fragmentem bądź tylko fragment książki wykorzystujemy, wskazujemy to na przykład tak:
U. Eco, Sztuka i piękno w średniowieczu, Kraków 1997, s. 30-35 U. Eco, Sztuka i piękno w średniowieczu, Kraków 1997, rozdz. III
Gdy w naszej pracy będziemy chcieli wykorzystać artykuły publikowane w czasopismach, wtedy zapis wyglądał będzie następująco:
Cz. Zgorzelski, „Czerwone i czarne" Lechonia, „Pamiętnik Literacki" 1967, z. 1, s. 99-120 S. Lichański, Dziedzictwo Konradowe, „Poezja" 1978, nr 11/12, s. 27-35 M. Tatara, Od poezji wieszczej do stereotypu, „Rocznik Komisji Historycznoliterackiej", t. 7,1969, s. 69-93
W tym wypadku podajemy: imię i nazwisko autora, tytuł artykułu (jeżeli w tytule występują cudzysłowy przepisujemy je!), tytuł czasopisma (w cudzysłowie) oraz rocznik, zeszyt, numer lub tom czasopisma oraz numery stron.
Niewątpliwie zetkniemy się również z wydawnictwami zbiorowymi (grupującymi prace wielu, tzn. więcej niż trzech, autorów). Jeżeli korzystamy z całej publikacji, zapis będzie wyglądał np. tak:
Arcydzieła literatury polskiej, S. Grzeszczuk, A. Niewolak-Krzywda [red.], 1.1, Rzeszów 1987
Rozpoczynamy więc od tytułu całej publikacji i podajemy jej redaktora (lub redaktorów^). Jeżeli natomiast korzystamy tylko z jednej pracy zamieszczonej w wydawnictwie zbiorowym, powinniśmy zapisać to następująco:
S. Jaworski, Co to jest arcydzieło literackie, [w:] Arcydzieła literatury polskiej, S. Grzeszczuk, A. Niewołak-Krzywda [red.], 1.1, Rzeszów 1987
Podajemy autora i tytuł pracy i precyzujemy, gdzie została ona zamieszczona - używamy skrótu [w:].
Co jednak zrobić, jeżeli znaleźliśmy jakiś materiał w Internecie? Jak zwykle, zapis zależy od tego, w jakiej postaci znaleźliśmy dane informacje. Jeżeli chcemy skorzystać z materiału przygotowanego przez autora XXX, który znaleźliśmy w serwisie YYY, napiszmy np. tak:
A. Kowalski, Uwagi nt „Granicy"Z. Nałkowskiej, [w:] Serwis Internetowy „Skarbnica", www.skarbnica.edu.pl., 2005.12.05
Jak widać, na końcu adresu podajemy dzień, w którym skorzystaliśmy z materiałów zamieszczonych na stronie www.
Częściej chyba spotkamy się z sytuacją, kiedy wykorzystujemy różne materiały zamieszczone w internetowych serwisach i nie zawsze autor wymieniony jest imiennie, napiszmy wtedy np. tak:
Serwis Internetowy „Wszystko i nic", www.wszystkoinic.pl., 2005.12.05
Czyli podajemy nazwę serwisu oraz jego adres internetowy bez przedrostka http:\\. Jeżeli serwis nazwy nie ma, napiszmy tylko „Serwis [Portal] internetowy" oraz podajmy jego adres.
Bibliografia
Bibliografia to spis wszystkich źródeł, które chcemy wykorzystać w naszej pracy. Ma postać ułożonych w porządku alfabetycznym adresów bibliograficznych tekstów. Układ alfabetyczny wymusza niejako rozpoczynanie adresu od nazwiska autora (nie dotyczy to tekstów zbiorowych - w ich adresie na pierwszym miejscu stoi tytuł tekstu). Jeśli praca ma dwóch lub trzech autorów, wymienianie każdego z nich rozpoczynamy od nazwiska, a o kolejności w bibliografii decyduje nazwisko pierwszego z nich.
Ziomek J., Literatura Odrodzenia, Warszawa 1987
Bibliografia źródeł wykorzystanych podczas pracy nad prezentacją maturalną musi być podzielona na dwie części:
I Literatura podmiotu
II Literatura przedmiotu
Literatura podmiotu to teksty, które są przedmiotem analizy i interpretacji. Literatura przedmiotu to teksty, które pomagają nam przygotować się do prezentacji. Wykaz bibliografii wykorzystanej do prezentacji zdający ma obowiązek dostarczyć nie później niż na 4 tygodnie przed terminem egzaminu. Aby jednak zachować ten termin i wnieść ewentualne poprawki wskazane przez polonistę, wykaz należy przedstawić na 5 tygodni przed terminem egzaminu ustnego.
Uczeń może korzystać w czasie prezentacji z przygotowanego przez siebie planu prezentacji, dostarczonego nie później niż na tydzień przed terminem egzaminu.
Zasady formatowania bibliografii i ramowego planu prezentacji:
marginesy - po 2,5 cm;
czcionka-12 pkt.;
interlinia -1,5 wiersza;
w szczególnych sytuacjach (gdy bibliografia i plan są wyjątkowo długie) można dobrać inne wielkości;
na górze zdający podaje imię, nazwisko i klasę, na końcu składa czytelny podpis;
wszystko musi się zmieścić na jednej stronie kartki formatu A4;
jeśli zdający chce wykorzystać w czasie prezentacji cytaty, zamieszcza informacje o tym w punkcie IV Materiały dodatkowe {Wykaz cytatów) i wypisuje je na oddzielnej kartce A4;
bibliografię i plan prezentacji zdający składa swojemu nauczycielowi w dwóch egzemplarzach; nauczyciel po sprawdzeniu przekazuje materiały całej klasy przewodniczącemu szkolnego zespołu egzaminacyjnego. |